غواصی از قایق؛ راهنمای اولین Boat Dive
فهرست مطالب
غواصی از قایق چه تفاوتی با غواصی از ساحل دارد؟
غواصی از قایق این امکان را می‌دهد که به سایتهایی دسترسی پیدا کنید که رسیدن به آنها از ساحل دشوار یا غیرممکن است. صخره‌های مرجانی دور از ساحل، دیواره‌های زیرآبی و نقاطی با ویژگی‌های خاص، از جمله مکان‌هایی هستند که ممکن است برای غواصی به قایق نیاز داشته باشید.
با این حال، غواصی از قایق فقط به رسیدن به یک سایت دورتر محدود نمی‌شود. از زمانی که سوار قایق می‌شوید تا لحظه برگشت به عرشه، باید به برنامه حرکت، چیدمان تجهیزات، بریفینگ، ورود به آب و نحوه خروج توجه کنید. فضای محدود قایق، حرکت آن روی سطح آب و شرایط دریا نیز می‌توانند بر تجربه شما تأثیر بگذارند.
اگر تجربه غواصی از ساحل را دارید، بسیاری از مهارتهای زیر آب برایتان آشنا هستند؛ اما بهتر است پیش از اولین غواصی قایقی، با شرایطی که روی قایق و هنگام ورود و خروج از آب با آنها روبه‌رو می‌شوید آشنا شوید.
پیش از غواصی، روی قایق چه کارهایی باید انجام دهید؟
تجهیزاتتان را مرتب و در دسترس نگه دارید
روی قایق معمولاً فضای محدودی برای نشستن، آمادهشدن و نگهداری تجهیزات وجود دارد. به همین دلیل، بهتر است از همان ابتدا محل قرار گرفتن وسایل خود را بشناسید و تجهیزاتتان را طوری بچینید که هنگام آمادهشدن مجبور نباشید دنبال آنها بگردید.
ماسک، فین، کامپیوتر غواصی و سایر وسایل ضروری را در محل مشخصی قرار دهید و مراقب باشید با تجهیزات سایر غواصان اشتباه نشوند. وسایل را نیز طوری نگه دارید که با حرکت قایق جابه‌جا نشوند یا به داخل آب نیفتند.
برای آمادهشدن عجله نکنید، اما زمان‌بندی را هم جدی بگیرید. بهتر است تجهیزاتتان را پیش از رسیدن نوبت ورود به آب بررسی کنید تا در لحظه آخر مجبور به تنظیم یا پیدا کردن وسایل نباشید.
بریفینگ را جدی بگیرید
پیش از هر غواصی، مربی یا راهنمای غواصی درباره برنامه آن روز توضیح می‌دهد. این توضیحات که به آن بریفینگ گفته میشود، باید متناسب با شرایط همان سایت و همان روز باشد.
در بریفینگ به این موارد توجه کنید:
روش ورود به آب: قرار است از کدام قسمت قایق و با چه روشی وارد آب شوید؟
برنامه زیر آب: مسیر غواصی، عمق موردنظر و مدت تقریبی آن چیست؟
شرایط دریا: آیا جریان، موج یا عامل دیگری وجود دارد که باید در نظر بگیرید؟
برنامه بازگشت: غواصی چگونه به پایان می‌رسد و از کجا باید به قایق برگردید؟
علائم و اقدامات اضطراری: در صورت جدا شدن از گروه، تغییر برنامه یا بروز مشکل چه کاری باید انجام دهید؟
اگر بخشی از برنامه برایتان روشن نیست، پیش از ورود به آب سؤال کنید. حتی اگر قبلاً بارها از قایق غواصی کرده‌اید، شرایط سایت، نوع قایق و برنامه هر غواصی میتواند متفاوت باشد.
با هم‌تیمی خود هماهنگ شوید
پیش از ورود به آب، مطمئن شوید شما و هم‌تیمی‌تان از برنامه غواصی، علائم ارتباطی و نحوه بازگشت اطلاع دارید. تجهیزات یکدیگر را طبق آموزش‌هایی که دیده‌اید بررسی کنید و درباره مواردی که ممکن است در طول غواصی به آنها نیاز پیدا کنید، هماهنگ باشید.
این هماهنگی به‌خصوص زمانی اهمیت دارد که جریان آب وجود داشته باشد یا گروه در مسیر مشخصی حرکت کند. اگر در طول غواصی از هم جدا شدید، باید مطابق رویه‌ای که در آموزش و بریفینگ تعیین شده عمل کنید؛ نه اینکه بدون برنامه به دنبال یکدیگر شنا کنید.
ورود به آب از قایق
روش ورود به آب به نوع قایق، ارتفاع عرشه و شرایط سطح آب بستگی دارد. در بریفینگ، روش ورود مناسب و نکات ایمنی آن را از مربی یا راهنمای غواصی یاد بگیرید و طبق دستورالعمل او عمل کنید.
وقتی نوبت شما رسید، مطمئن شوید مسیر ورود خالی است. پس از ورود به آب، از محل ورود فاصله بگیرید تا غواص بعدی بتواند وارد شود. اگر درباره روش ورود اطمینان ندارید یا در تجهیزات و وضعیت جسمانی خود مشکلی احساس می‌کنید، پیش از شروع غواصی موضوع را با مسئول غواصی در میان بگذارید.
هنگام غواصی از قایق به چه نکاتی توجه کنیم؟
بخش اصلی غواصی از قایق از نظر مهارتهای زیر آب تفاوت اساسی با غواصی از ساحل ندارد؛ با این حال، چند موضوع ممکن است اهمیت بیشتری پیدا کنند.
ارتباط با هم‌تیمی را حفظ کنید
در طول غواصی، موقعیت هم‌تیمی خود را زیر نظر داشته باشید و از علائم دستی برای برقراری ارتباط استفاده کنید. در سایتهایی که جریان وجود دارد یا مسیر غواصی طولانی‌تر است، فاصله گرفتن از یکدیگر ممکن است راحت‌تر اتفاق بیفتد.
اگر متوجه شدید از هم‌تیمی خود فاصله گرفته‌اید، مطابق روش جدایی از هم‌تیمی که در آموزش آموخته‌اید و در بریفینگ مرور کرده‌اید عمل کنید.
شرایط جریان را در نظر بگیرید
جریان آب میتواند بر سرعت حرکت گروه، میزان تلاش موردنیاز برای شنا و امکان بازگشت به نقطه خروج تأثیر بگذارد. شرایط جریان نیز ممکن است با تغییر محل یا زمان غواصی متفاوت باشد؛ بنابراین، اطلاعات قبلی درباره یک سایت بهتنهایی برای تصمیم‌گیری کافی نیست.
به توضیحات بریفینگ توجه کنید و اگر شرایط واقعی با برنامه‌ای که انتظار داشتید تفاوت دارد، موضوع را با راهنمای غواصی در میان بگذارید. در جریان‌های قوی، تلاش برای شنا کردن برخلاف جریان میتواند انرژی زیادی مصرف کند. در چنین شرایطی، پیروی از برنامه غواصی و رعایت محدودیت‌های تعیین‌شده اهمیت ویژه‌ای دارد.
هوای تنفسی خود را مدیریت کنید
مدیریت هوای تنفسی در تمام غواصی‌ها اهمیت دارد، اما در غواصی از قایق باید برنامه بازگشت را نیز به‌دقت در نظر بگیرید. اگر جریان آب وجود داشته باشد یا برای رسیدن به نقطه خروج به شنا کردن بیشتری نیاز پیدا کنید، ممکن است مصرف هوا افزایش یابد.
فشار سیلندر را در فواصل زمانی مناسب بررسی کنید و مطابق برنامه غواصی، بازگشت را به‌موقع آغاز کنید. برای پایان ایمن غواصی، هوای کافی در نظر بگیرید و اجازه ندهید رسیدن به قایق یا ادامه مسیر باعث نادیده گرفتن ذخیره هوای موردنیاز شود.
اگر می‌خواهید بدانید چه عواملی باعث افزایش مصرف هوا میشوند و چطور می‌توانید آن را بهتر مدیریت کنید، مقاله [15 نکته طلایی برای کاهش مصرف هوا هنگام غواصی | چگونه مدت زمان غواصی خود را افزایش دهید؟] را بخوانید. در آن مقاله می‌توانید با راهکارهای بیشتری برای مدیریت مصرف هوا آشنا شوید.
شناوری و جهت حرکت را کنترل کنید
در طول غواصی، کنترل شناوری به شما کمک می‌کند با تلاش کمتر حرکت کنید و از تماس ناخواسته با بستر یا آبزیان جلوگیری کنید. همچنین، علاوه بر توجه به محیط اطراف، مسیر حرکت گروه و محل خروج را نیز در نظر داشته باشید.
اگر غواصی از نوعی باشد که قایق در پایان مسیر منتظر غواصان می‌ماند یا گروه در نقطه‌ای متفاوت از محل ورود از آب خارج میشود، آشنایی با برنامه بازگشت اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. پیش از غواصی مطمئن شوید می‌دانید چه علائمی برای پایان غواصی استفاده میشوند و در صورت تغییر برنامه باید چگونه عمل کنید.
بازگشت به قایق؛ مرحله‌ای که نباید دست‌کم گرفته شود
پایان غواصی به معنی تمام شدن مسئولیت شما نیست. پس از رسیدن به سطح، ممکن است لازم باشد در کنار سایر غواصان منتظر بمانید، به محل خروج نزدیک شوید و برای بالا رفتن از نردبان یا استفاده از مسیر خروج آماده شوید.
در این مرحله، چند نکته را در نظر داشته باشید:
پس از رسیدن به سطح، مطابق آموزش و بریفینگ عمل کنید و شناوری مناسب خود را حفظ کنید.
به غواصان دیگری که در حال بازگشت هستند توجه داشته باشید و مسیر خروج را مسدود نکنید.
پیش از استفاده از نردبان یا مسیر خروج، دستور مسئول غواصی را دنبال کنید.
درباره زمان جدا کردن فین، وزنه یا سایر تجهیزات، مطابق دستورالعمل همان قایق عمل کنید؛ این روش در همه قایق‌ها یکسان نیست.
هنگام بالا رفتن، عجله نکنید و مراقب حرکت قایق و نردبان باشید.
در بعضی قایق‌ها، غواصان با تجهیزات کامل از نردبان بالا می‌روند و در برخی دیگر، لازم است بخشی از تجهیزات را پیش از خروج تحویل دهند. به همین دلیل، بهتر است روش خروج را پیش از شروع غواصی بدانید.
اگر موج یا حرکت قایق شرایط خروج را دشوار کرده است، به دستور مسئول غواصی توجه کنید و تا زمانی که مسیر خروج ایمن و آماده نیست، برای بالا رفتن عجله نکنید.
اشتباهات رایج در اولین غواصی از قایق
بعضی اشتباهات در غواصی قایقی نه به دلیل ندانستن اصول غواصی، بلکه به دلیل عجله، حواس‌پرتی یا اعتماد بیش از حد به تجربه قبلی رخ می‌دهند. شناخت این موارد کمک می‌کند پیش از تبدیل شدن یک بی‌دقتی کوچک به مشکلی جدی، آن را برطرف کنید.
عجله برای همراه شدن با گروه: وقتی سایر غواصان آماده‌اند، ممکن است احساس کنید باید سریع‌تر عمل کنید. اما آماده نبودن یا نداشتن تمرکز، دلیل خوبی برای عجله کردن نیست. اگر برای آمادهشدن به زمان بیشتری نیاز دارید، آن را با مسئول غواصی در میان بگذارید.
نادیده گرفتن تغییر شرایط: ممکن است قبلاً در یک سایت غواصی کرده باشید و این بار انتظار شرایط مشابهی داشته باشید. بااینحال، تغییر جریان، موج یا دید میتواند برنامه غواصی را تحت تأثیر قرار دهد. تجربه قبلی مفید است، اما جای ارزیابی شرایط همان روز را نمی‌گیرد.
ادامه دادن غواصی با وجود مشکل: گاهی غواص متوجه افزایش مصرف هوا، خستگی یا دشوارتر شدن مسیر میشود، اما به دلیل همراهی با گروه، بیان مشکل را به تعویق می‌اندازد. در چنین شرایطی، موضوع را به‌موقع اطلاع دهید و مطابق برنامه ایمنی عمل کنید.
بی‌توجهی به بازگشت به قایق: بعضی غواصان آن‌قدر درگیر گشت‌وگذار زیر آب میشوند که به نحوه پایان غواصی و برگشت به قایق کمتر توجه می‌کنند. بهتر است از قبل بدانید چه زمانی و از کدام مسیر باید به قایق برگردید و برای خروج از آب، طبق راهنمایی مربی یا راهنمای غواصی عمل کنید.
نکته مشترک این اشتباهات آن است که معمولاً می‌توان با تصمیم‌گیری به‌موقع، توجه به شرایط و ارتباط مناسب با گروه از آنها پیشگیری کرد.
دریازدگی در غواصی قایقی
حرکت مداوم قایق روی سطح آب ممکن است باعث دریازدگی شود؛ مشکلی که میتواند تمرکز و آمادگی شما را برای غواصی تحت تأثیر قرار دهد. اگر سابقه دریازدگی دارید، بهتر است پیش از حرکت برای پیشگیری از آن برنامه‌ریزی کنید و موضوع را با مربی یا مسئول غواصی در میان بگذارید.
اگر می‌خواهید درباره علت دریازدگی، روش‌های پیشگیری و راه‌های مدیریت آن بیشتر بدانید، مقاله [دریازدگی چیست؟ چرا اتفاق می‌افتد و چطور از آن جلوگیری کنیم؟] را هم بخوانید.
اگر پیش از غواصی دچار تهوع، سرگیجه یا ضعف هستید، موضوع را با مسئول غواصی در میان بگذارید و تا زمانی که وضعیت شما بررسی نشده، وارد آب نشوید. همچنین، اگر برای پیشگیری از دریازدگی دارو مصرف می‌کنید، پیش از غواصی با پزشک یا داروساز مشورت کنید تا از مناسب بودن دارو برای غواصی مطمئن شوید.
چه زمانی شرایط برای غواصی از قایق مناسب نیست؟
مناسب بودن یک غواصی فقط به تجربه غواص بستگی ندارد. وضعیت دریا، شدت جریان، دید زیر آب، نوع سایت، امکانات قایق و توانایی اعضای گروه همگی در تصمیم‌گیری نقش دارند.
ممکن است یک سایت در شرایط آرام برای غواصان تازه‌کار مناسب باشد، اما در روزی دیگر به دلیل جریان یا موج به تجربه بیشتری نیاز داشته باشد. به همین دلیل، ارزیابی شرایط باید پیش از ورود به آب و با توجه به وضعیت واقعی همان روز انجام شود.
اگر شرایط با سطح آموزش و تجربه شما سازگار نیست یا نسبت به ایمنی برنامه تردید دارید، موضوع را با مربی یا راهنمای غواصی در میان بگذارید. تغییر سایت، تغییر برنامه یا صرف‌نظر کردن از غواصی در صورت نامناسب بودن شرایط، بخشی از تصمیم‌گیری مسئولانه در غواصی است.
دوره Boat Diving SSI چیست؟
در سیستم آموزشی SSI، دوره تخصصی Boat Diving برای آشنایی غواصان با دانش و مهارتهای موردنیاز غواصی از قایق طراحی شده است. در این دوره با ملاحظات غواصی از انواع قایق‌ها و نکاتی که برای برنامه‌ریزی، آماده‌سازی و انجام غواصی قایقی اهمیت دارند، بیشتر آشنا می‌شوید.
اگر قصد دارید به‌طور منظم از قایق غواصی کنید یا در سفرهای غواصی به سایت‌های دور از ساحل بروید، این آموزش میتواند به شما کمک کند آمادگی بیشتری برای شرایط مختلف داشته باشید. تجربه عملی در کنار آموزش نیز اهمیت زیادی دارد؛ زیرا آشنایی با اصول، زمانی ارزشمندتر میشود که بتوانید آنها را متناسب با شرایط واقعی به کار بگیرید.
برای غواصی بعدی خود آماده‌تر شوید
هرچه با شرایط غواصی از قایق، مدیریت هوای تنفسی و اصول برنامه‌ریزی غواصی آشناتر باشید، با آمادگی بیشتری برای غواصیهای بعدی تصمیم می‌گیرید.
اگر می‌خواهید دانش غواصی خود را بیشتر کنید، پیشنهاد می‌کنیم سایر مقالات آموزشی ما را هم بخوانید. از نکات مربوط به کاهش مصرف هوا و کنترل شناوری گرفته تا آشنایی با تجهیزات و شرایط مختلف غواصی، هرکدام می‌توانند به شما کمک کنند تجربه آگاهانه‌تر و ایمن‌تری زیر آب داشته باشید.
هنوز کامنتی ثبت نشده